9 tips om fijne feestdagen te hebben, ook met RSI-klachten of chronische pijn

Praktische tips voor klachtenvrije feestdagen

De feestdagen komen er weer aan: een periode vol licht, gezelligheid, lekker eten en samenzijn met de mensen die je lief zijn. Veel mensen kijken uit naar deze tijd, maar het is ook een periode waarin we veel binnen zitten, langere tijd in dezelfde houding blijven en soms meer doen dan ons lichaam eigenlijk prettig vindt. Zeker met RSI-klachten of chronische pijn kan dat zorgen voor meer spanning, vermoeidheid en ongemak.

Gelukkig zijn er manieren om de feestdagen leuk én haalbaar te houden. Met een beetje voorbereiding en bewuste keuzes kun je genieten van de gezelligheid zonder jezelf voorbij te lopen.

Tip 1. Luister naar je lichaam

In december is het verleidelijk om “nog even door te gaan”, omdat het gezellig is en je niemand wilt onderbreken. Maar je lichaam geeft signalen niet voor niets. Pauzes nemen is geen onderbreking van de gezelligheid; het is een investering in je energie en welzijn.

Praktische tip: Zet een subtiel alarm op je telefoon of smart watch dat je elk half uur eraan herinnert om even te bewegen, op te staan of een andere houding aan te nemen.

Tip 2. Blijf bewegen

Beweging hoeft niet intensief of tijdrovend te zijn om effect te hebben. Zelfs een paar minuten bewegen kan spanning verminderen en de bloedsomloop stimuleren.

Praktische tips:

• Maak een korte wandeling tussen twee verplichtingen door.
• Loop tijdens het koken of tafeldekken even een extra rondje door het huis. Blijf in de buurt van je pannen op het vuur om brand te voorkomen.
• Doe wat zachte rek- en strekoefeningen in de woonkamer, niemand die vreemd opkijkt.

Deze kleine onderbrekingen helpen je klachten verminderen en zorgen dat je fitter blijft gedurende de vaak toch al lange dagen.

Voorbeelden van oefeningen vind je op onze pagina Bewegingsvideo’s en op de website beweging.tv.

Tip 3. Vraag hulp in de keuken

De keuken is vaak het kloppende hart van de feestdagen, maar dit is ook een plek waar RSI-klachten gemakkelijk opspelen door herhalende bewegingen, tillen en lang staan.

Ga je de keuken in? Neem dan een koksmaatje mee!
Een extra paar handen kan helpen met roeren, de slagroom opkloppen, groente snijden of zware pannen tillen. Je hoeft niet alles alleen te doen! Samen koken is bovendien ook heel gezellig!

Extra praktische tips voor in de keuken:

• Gebruik keukengerei met ergonomische handvatten.
• Zet alles wat je nodig hebt binnen handbereik.
• Gebruik handige hulpjes bij het koken.

Tip 4. Bewaak je grenzen tijdens lange diners

Lange kerstdiners of borrels zijn gezellig, maar kunnen zwaar zijn als je moeite hebt met lang zitten of een statische houding. Kondig van te voren aan dat je af en toe opstaat of even een rondje gaat lopen. Niemand die dat gek vindt.

Meer praktische tips:

• Wissel van houding en gebruik een kussen in je rug als extra steun.
• Plan even een momentje vooraf waarop je jezelf even terugtrekt voor rust.

Tip 5. Zorg voor balans

Feestdagen en lekkernijen horen bij elkaar, en daar mag je van genieten! Maar luister ook hier naar je lichaam. Eet bewust en met aandacht: vaak geniet je dan al meer van kleinere hoeveelheden.

Praktische tips voor meer balans tussen eten en zitten:

• Neem voor of bij elke maaltijd een groot glas water, zo blijf je voldoende drinken. En heb je af en toe een loopje naar het toilet.
• Probeer tussen de maaltijden en gangen door even een klein blokje om het huis te wandelen.

Realiseer je dat nee zeggen soms ook zelfzorg is.

Tip 6. Plan rustmomenten in

Rust nemen is cruciaal wanneer je leeft met pijnklachten. Plan daarom vooraf momenten waarop je even niets hoeft.

Dit kan betekenen:

• Een half uurtje liggen met een warme kruik.
• Een rustige wandeling na de lunch.
• Of simpelweg even met een boek op de bank
• Neem een noise cancelling koptelefoon mee. Die zorgt ervoor dat je geluiden uit de omgeving niet of minder hoort. Dat geeft jou rust, maar is ook een signaal aan anderen dat ze je even met rust moeten laten

Door rust in te bouwen, verdeel je je energie beter en voorkom je dat je aan het eind van de dag “op” bent.

Tip 07. Kies voor warmte: letterlijk en figuurlijk

Warmte kan helpen spieren te ontspannen en pijn te verlichten. Denk aan:

• Een warme douche voordat je de dag start.
• Een elektrisch dekentje tijdens het tv-kijken.
• Warme kledinglagen die je binnen ook kunt dragen.
• Tijgerbalsem om gespannen spieren extra te verzorgen

En vergeet de figuurlijke warmte niet: fijne gesprekken, gelach en verbondenheid kunnen óók een helend effect hebben.

Tip 08. Maak winkelen makkelijker met slimme voorbereiding

Winkelen tijdens de feestdagen kan behoorlijk intensief zijn: drukke winkels, zware tassen en veel lopen of staan. Voor mensen met RSI-klachten kan dit snel te belastend worden. Gelukkig kun je jezelf het een stuk makkelijker maken:

• Plan je winkelbezoek op rustige momenten, bijvoorbeeld ’s ochtends of doordeweeks. Minder drukte betekent minder stress én minder wachttijd.
• Bestel online waar mogelijk en laat zware of grote items thuisbezorgen. Veel winkels bieden gratis verzending rond de feestdagen.
• Gebruik een rugzak of rolkoffer in plaats van losse tassen om gewicht te verdelen.
• Maak een lijstje vooraf, zodat je gericht kunt winkelen en minder lang hoeft rond te lopen.

Tip 09. Tot slot: vier de feestdagen op jouw manier

De feestdagen hoeven niet perfect te zijn, ze moeten vooral prettig zijn voor jóu. Denk ook aan jezelf, dat kan soms moeilijk zijn, maar jezelf overspannen de kerst in jagen, daar heeft niemand wat aan. Doordat jij je fijn voelt tijdens de feestdagen, voelen ook anderen zich daar goed bij.

Gun jezelf ruimte, rust en mildheid. Dat is misschien wel het mooiste cadeau dat je jezelf deze winter kunt geven.

Extra tip van Corinne

Tip 10. Werk vooruit

Veel dingen kun je van tevoren maken. Met een goede planning hoef je niet alles op de feestdag zelf te doen, zoals bijvoorbeeld:

• sauzen en (bij-)gerechten kun je eerder maken en invriezen
• worst na aankoop direct ontvellen, in plakjes snijden en in porties invriezen
• een pan soep of bijgerechten kun je een dag van tevoren maken
• in plaats van alles zelf te maken kun je ook (gedeeltelijk) kant en klare gerechten kopen
• kant en klaar is mijn eer te na, maar ik kies bij feestdagen wel voor voorgekookte aardappelschijfjes of -partjes uit de koeling als ik (aardappel-)salade wil maken. Na het koken zet ik er de stamper op, want met in blokjes snijden ben ik uren bezig. Plakjes of blokjes augurken kun je zo gebruiken. Als je vlees en vis apart serveert, dan is de salade ook geschikt voor vegetariërs.
• spaar een tijdje lege bakjes en emmertjes met deksel op van toetjes en andere zuivelproducten. Serveer daar de ingrediënten en gerechten in en gooi na afloop de lege bakjes weg. Scheelt een hoop afwas!

Lees ook deze artikelen:

December, feestmaand! Cadeautips voor mensen met pijn

Goede voornemens of gezonde gewoontes? Tips voor het nieuwe jaar!